Aktualności

Asystenci zdrowienia w tygodniku Przegląd

08.11.2021

Autor: Iwona Chodorowska

Własnym przykładem przekonują, że pacjenci placówek psychiatrycznych mogą wrócić do życia społecznego, do pracy i rodziny

Niezbyt długi korytarz, a po obu stronach kilkuosobowe sale. Ta przy dyżurce pielęgniarek ma przeszkloną szybę, leżą w niej osoby po próbach samobójczych – trzeba je obserwować. Kilka łóżek na korytarzu, również dla osób, których nie można spuścić z oka. W jednej z sali pacjentka krzyczy, przypięto ją pasami. W stołówce włączony telewizor, wyłączą, gdy „przyjedzie kolacja”, wtedy pacjenci ustawią się w kolejce po odbiór swojej racji. Po posiłku salowa policzy noże i widelce, czy żadnego nie brakuje, ludzie tu miewają różne pomysły. Po kolacji życie kulturalno-towarzyskie przenosi się do palarni, kwitnie tu handel papierosami, można się pogapić przez zakratowane okienko. Jest też świetlica/sala terapeutyczna, a w niej książki, komiksy, farby, kredki, kordonek, modelina. To miejsce artystycznych inspiracji. Na korytarzu zatrzaśnięte drzwi, które może otworzyć tylko pielęgniarka lub lekarz. Jesteśmy przecież w szpitalu psychiatrycznym.

I tu właśnie możemy spotkać Ivana, Paulę, Agnieszkę i wielu innych – asystenci zdrowienia krążą pomiędzy świetlicą, salami, stołówką, palarnią, czasem zabierają pacjentów na spacer, innym razem proszeni są o zakupy, próbują przekonać, by nie odstawiać leków samowolnie, bez zgody lekarza, a przede wszystkim własnym przykładem przekonują, że możliwy jest powrót do normalności. Albo przynajmniej do funkcjonowania w życiu społecznym, powrót do pracy, rodziny. To główna rola asystenta zdrowienia – czyli kogo?

Już od 30 lat w Stanach Zjednoczonych leczenie środowiskowe z udziałem asystentów zdrowienia, czyli ludzi, którzy sami doświadczyli kryzysu psychicznego i przynajmniej jednego epizodu psychozy, przynosi doskonałe efekty. W programie amerykańskim często tam, gdzie istnieje taka możliwość, odchodzi się od leczenia ambulatoryjnego na rzecz tzw. mieszkań chronionych, w których pacjent, pozostający pod opieką lekarza i psychoterapeuty, funkcjonuje samodzielnie, przy pomocy asystenta zdrowienia. Trwające 30 lat badania przeprowadzone przez prof. Courtenay Harding wykazały, że 68% pacjentów przy tym modelu leczenia wraca do pracy.

W Polsce idea ta od dawna raczkuje, ale teraz jest szansa, żeby leczenie blisko domu, bezpłatne, różnorodne było dostępne dla wszystkich. W 2018 r. rozpoczęto tworzenie centrów zdrowia psychicznego z takim wsparciem.

– Centra mają kilka zadań, a jednym z nich jest dostosowanie diagnostyki i leczenia, zanim kryzys psychiczny pacjenta będzie na tyle poważny, by konieczne stało się leczenie szpitalne. Do tej pory leczenie środowiskowe nie miało bogatej oferty. Od 2018 r. powstały już 33 centra zdrowia psychicznego, w których pacjent doświadczający kryzysu psychicznego może dostać pomoc natychmiastową, można tu przyjść, zwrócić się o pomoc. Pracują tu psychoterapeuci, terapeuci środowiskowi i asystenci zdrowienia – mówi dr Anna Depukat, psychiatra, psychoterapeutka i kierowniczka Biura ds. Pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego.

Cały tekst można przeczytać w „Przeglądzie” nr 45/2021, dostępnym również w wydaniu elektronicznym: https://sklep.tygodnikprzeglad.pl/produkt/egzemplarz-elektroniczny-nr-45-2021/

Mimo pandemii udało się podwoić liczbę centrów zdrowia psychicznego – rozmowa z dr Anną Depukat, kierownikiem Biura do spraw pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego

11.08.2022
- Wkrótce zostanie skierowana do konsultacji kolejna nowelizacja rozporządzenia pilotażowego, dzięki której włączymy do programu nowe podmioty chcące utworzyć centra zdrowia psychicznego. Znajdzie się tam również zapis o przedłużeniu pilotażu do końca przyszłego roku - wskazuje dr Anna Depukat, kierowniczka Biura do spraw Pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego.

Ważne zmiany w pilotażu centrów zdrowia psychicznego. Dołączają kolejne podmioty

9.08.2022
Ministerstwo Zdrowia wydłuża program pilotażowy w centrach zdrowia psychicznego do końca 2023 roku. Do konsultacji społecznych trafił właśnie projekt rozporządzenia w tej sprawie.

Kolejne centra już przyjmują pacjentów, zapraszamy do korzystania ze wsparcia

03.08.2022
Następni pacjenci mają już dostęp do wsparcia w centrach zdrowia psychicznego. Punkty Zgłoszeniowo Koordynacyjne czekają na mieszkańców powiatu jasielskiego, powiatu strzyżowskiego, powiatu parczewskiego, powiat włodawskiego oraz gminy: Abramów, Firlej, Jeziorzany, Kamionka, Lubartów, Michów, Niedźwiada, Ostrów Lubelski, Ostrówek, Serniki, Uścimów, powiatu przemyskiego, Przemyśla, dzielnicy Kraków – Podgórze. Wystarczy przyjść by dostać pomoc.

Konferencja Biura do spraw pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego – zapowiedź

03.08.2022
24 listopada Biuro do spraw pilotażu NPOZP organizuje konferencję podsumowująca przebieg programu pilotażowego poświęconą także przedstawieniu planu odnośnie wdrożenia systemowego zmian w ochronie zdrowia psychicznego. Bardzo prosimy o zarezerwowanie sobie tego terminu w kalendarzu.

Psychiatria – niechciane dziecko systemu. Jak ją zmieniać z korzyścią dla pacjentów? – to tytuł debaty, którą będzie można obejrzeć online dzisiaj, w środę 22 czerwca. Początek o godz. 14.

22.06.2022
Serdecznie zapraszamy. Jednym z uczestników będzie dr Anna Depukat, kierownik Biura do spraw pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego zajmującego się wprowadzaniem centrów zdrowia psychicznego. Jeden z tematów: czy leczenie środowiskowe remedium na systemowe bolączki?

Essential Concepts and Terminology for Mental Health and Psychosocial Support (MHPSS) Ukrainian Refugee Response

26.05.2022
Podstawowe pojęcia i terminologia dla zdrowia psychicznego i wsparcia psychospołecznego (MHPSS). Ukraińska reakcja na rzecz uchodźców.

W Biurze do spraw pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego odbyło się spotkanie online z liderami miejsc, które wkrótce mają być dołączone do programu.

23.05.2022
Są one ujęte w rozporządzeniu Ministra Zdrowia, z którym można się zapoznać na stronie czp.org.pl Dr Anna Depukat, kierownik Biura Pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego przypomina jak ważnym sercem centrum jest Punkt Zgłoszeniowo Koordynacyjny, że nie jest to miejsce rejestracji ale ustalania wstępnego planu wsparcia.

Dr Piotr Jabłoński, dyrektor Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom był gościem dzisiejszego spotkania z liderami działających już centrów zdrowia psychicznego

23.05.2022
Rozmawiano o tym, gdzie zbiegają się obszary działania centrów i systemu leczenia uzależnień, jakim jest m.in. podwójna diagnoza czy zespół Otella oraz o szykujących się zmianach w systemie leczenia uzależnień. Dr Jabłoński prowadzi zespół zajmujący się przygotowaniem reformy do spraw uzależnień przy Ministerstwie Zdrowia.